فصلنامه علمی مطالعات بیداری اسلامی

نقش رژیم صهیونیستی در تنش های ایران-آذربایجان و بایسته های رویکرد دفاعی ایران

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

محسن شفیعی سیف آبادی

عضو هیئت علمی گروه علوم سیاسی دانشگاه اردکان، اردکان، یزد، ایران

چکیده
سوال اصلی در این‌پژوهش عبارت است از اینکه رژیم‌صهیونیستی در تنش‌های‌اخیر ایران-آذربایجان چه‌نقشی دارد و بایسته‌های رویکرد دفاعی‌ایران در شرایط‌فعلی چیست؟ (مسئله) تحقیق‌حاضر بر مبنای روش توصیفی-تحلیلی و با رویکرد آزمون‌نظریه «اتحادپیرامون» با مورد «نفوذرژیم‌صهیونیستی در آذربایجان» نگارش یافته‌است. (روش) نتایج‌حاصل از تحقیق حکایت از آن دارد که اسرائیل در چهار حوزه‌اقتصادی-تجاری، اطلاعاتی-امنیتی، نظامی و سیاست‌خارجی نفوذ گسترده‌ای در دولت و کشور آذربایجان پیدا نموده‌است. این‌رژیم توانسته ضمن جلب اعتماد دولت‌آذربایجان، از یک ‌سو جمهوری آذربایجان را در انتخاب رفتار پر خطر درقبال دولت‌ایران تحریک نموده و از سوی‌دیگر خود را در آستانه اشراف‌اطلاعاتی در مرزهای‌شمالی ایران قرار دهد. به نظر می‌رسد در این‌شرایط مهمترین بایسته‌های رویکرد دفاعی ایران عبارتند از: 1-خود داری از انفعال و رای‌زنی با روسیه؛ 2-تغییر سیاست‌خارجی با ترکیه؛ 3- افزایش قدرت‌نرم و رسانه‌ای ایران؛ 4-توازن در حضور فعالانه‌ایران در آسیای‌میانه و خاورمیانه؛ 5-ایجاد روابط‌منطقی با ارمنستان؛ 6- ارسال شفاف سیگنال قدرت‌نظامی؛ 7-افزایش تعاملات‌بین المللی. (یافته‌ها)

کلیدواژه‌ها

ایران
آذربایجان
رویکرد دفاعی
رژیم صهیونیستی
دکترین پیرامون

موضوعات

عنوان مقاله English

The role of the Zionist regime in the Iran-Azerbaijan tensions and the requirements of the Iranian defense approach

نویسنده English

mohsen shafiee seifabadi
Member of the Faculty of Political Science, Ardakan University, Ardakan, Yazd, Iran
چکیده English

The main question in this research is what is the role of the Zionist regime in the recent Iran-Azerbaijan tensions and what are the requirements of Iran's defense approach in the current situation? (Question) The current research is written based on the descriptive-analytical method and with the approach of testing the theory of "peripheral unity" with the case of "influence of the Zionist regime in Azerbaijan". (Method) The results of the research indicate that Israel has gained a wide influence in the government and the country of Azerbaijan in four economic-commercial, intelligence-security, military and foreign policy areas. This regime has been able to gain the trust of the government of Azerbaijan, on the one hand, it has provoked the Republic of Azerbaijan to choose a risky behavior towards the government of Iran, and on the other hand, it has placed itself at the threshold of the intelligence aristocracy in the northern borders of Iran.It seems that in this situation, the most important requirements and priorities of Iran's defense approach are:1-refraining from passivity and voting with Russia; 2-Change of foreign policy with Türkiye; 3-Increasing soft and media power of Iran; 4-Balance in Iran's active presence in Central Asia and the Middle East; 5- Establishing logical relations with Armenia; 6- Clear sending of military power signal; 7- Increasing international interactions. (Results)

کلیدواژه‌ها English

Iran
Azerbaijan
defense approach
Zionist regime
Periphery doctrine
  1. امیدی، علی، و خیری، مصطفی (1395). تأثیر روابط جمهوری آذربایجان و اسرائیل بر امنیت ملی ایران، مطالعات راهبردی، 19 (3)، صص 137 - 158.
  2. امیرعبداللهیان، حسین (۸ مهر ۱۴۰۰). ایران حضور و فعالیت رژیم صهیونیستی علیه امنیت ملی خود را تحمل نمی‌کند، ایرنا. https://www.irna.ir/news/84489292
  3. آبیل اف، شامخال (1392). روابط بین آذربایجان و اسراییل: مشارکتی غیر دیپلماتیک اما راهبردی، ترجمه رحمت اله محمودی سوق، مطالعات منطقه‌ای، 15 (1)، صص 45 – 64.
  4. پناهی، علیرضا، و امیری، اقبال (1394). تاثیرات حضور اسرائیل در جمهوری آذربایجان بر امنیت ملی ایران، پژوهش‌های سیاسی، شماره 13، صص 30-61.
  5. تاجیک اسماعیلی، رسول، اشرفی، اکبر، بخشایشی اردستانی، احمد، و الله کرم، عبدالحسین (1402). واکاوی اصول انتقام سخت در اندیشهٔ دفاعی آیت‌الله خامنه‌ای، مطالعات بیداری اسلامی، 12 (28)، ص 69-93.
  6. جمشیدی، محسن، فلاحی، سارا و ایدی، محمد (1402) پیامدهای نفوذ منطقه‌ای رژیم صهیونیستی بر محور نفوذ و محیط پیرامونی جمهوری اسلامی ایران، مطالعات بیداری اسلامی، 12(3)، صص 121-142.
  7. جوانپور هروی، عزیز، و جعفری فر، احسان (1397). عوامل مؤثر بر همگرایی اسرائیل و جمهوری آذربایجان (2017-1991)، راهبرد سیاسی، 2 (5)، صص 83 -100.
  8. حیدری، کیومرث (۹ مهر ۱۴۰2). حساسیت ما به مرزهای شمال‌غربی افزایش یافته است، ایسنا. https://www.isna.ir/news/1400070905670
  9. خامنه‌ای، سید علی (11 مهر 1400). بیانات در مراسم مشترک دانش‌آموختگی دانشجویان دانشگاه‌های افسری نیروهای مسلح، پایگاه اطلاع‌رسانی دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آیت‌الله العظمی سیدعلی خامنه‌ای، https://farsi.khamenei.ir/speech-content?id=48783
  10. رادگودرزی، معصومه (1395). روابط استراتژیک اسراییل و آذربایجان: بنیادها و الزامات، سیاست جهانی، 5 (3)، صص 185 -218.
  11. عاملی، سید حسن (7 مهر 1400). صدای اسرائیل را از باکو می‌شنوید، نقل شده در سایت: https://www.magiran.com/article/4223165
  12. فرجی راد، عبدالرضا (17 مهر 1400). اسرائیل و جمهوری آذربایجان، «جدی‌ترین» تهدید مشترک علیه امنیت ایران، http://www.irdiplomacy.ir/fa/news/2006679
  13. کرمی ناوه کش، محسن، و نظرپور، داوود (1392). منابع نفت و گاز جمهوری آذربایجان، تحرکات انرژیک اسراییل و امنیت ملی جمهوری اسلامی ایران، مطالعات منطقه‌ای، 14 (3)، 49- 74.
  14. AFP, (4 October 2021). Azerbaijan denies Iran’s claim it is hosting Israeli military troops. https://www.timesofisrael.com/azerbaijan-denies-irans-claim-it-is-hosting-israeli-military-troops/.
  15. Aliyev, I (13 december 2016). Ilham Aliyev and Prime Minister of Israel Benjamin Netanyahu held one-on-one meeting. https://en.president.az/articles/22032
  16. Azernews (14 January 2019). Azerbaijan purchases kamikaze drones from Israel. https://www.azernews.az/business/143969.html
  17. Batalden, S (1997). The newly independent states of Eurasia: handbook of former Soviet republics, Greenwood Publishing Group.
  18. Cornell, S (2005). Small Nations and Great Powers: A Study of Ethnopolitical Conflict in the Caucasus, Publisher:Taylor & Francis.
  19. Defence (04 October 2021). Iran to help Armenia finish transit road that bypasses Azerbaijan, Monday. https://defence.pk/pdf/threads/iran-to-help-armenia-finish-transit-road-that-bypasses-azerbaijan.725195/
  20. Delanoe, I (28 September 2021). Israel - Azerbaijan: an alliance in search of renewal. https://fmes-france.org/israel-azerbaijan-an-alliance-in-search-of-renewal/
  21. Esfandiari, G (1 October 2021). Explainer: What's Behind Fresh Tensions On The Iran-Azerbaijan Border?. https://www.rferl.org/a/iran-azerbaijan-military-drills-border/31488035.html
  22. euronews, (20 December 2021). Turkey builds a border wall to stop refugees from Afghanistan Access to the comments. https://www.euronews.com/2021/08/20/turkey-builds-a-border-wall-to-stop-refugees-from-afghanistan
  23. Huseynov, V (22 September 2021). Azerbaijan Increasingly Critical of Russia’s Peacekeeping Mission in Karabakh. https://jamestown.org/program/azerbaijan-increasingly-critical-of-russias-peacekeeping-mission-in-karabakh/
  24. Javedanfar, M (14 October 2021). Iran’s threats could strengthen Azerbaijan-Israel relations. https://www.mei.edu/publications/irans-threats-could-strengthen-azerbaijan-israel-relations
  25. Kucera, J (10 Feb 2021). Visitors to Karabakh to require Russian permission. https://eurasianet.org/visitors-to-karabakh-to-require-russian-permission
  26. Lenk, A (7 April 2007). 15th anniversary of Israel-Azerbaijan diplomatic relations. Ministry of Foreign Affairs of Israel. https://embassies.gov.il/Pages/IsraeliMissionsAroundTheWorld.aspx
  27. Lev Kay, Y (31 May 2009). Israeli Embassy Bombing Foiled – Defense/Middle East – News – Arutz Sheva. https://www.israelnationalnews.com/News/News.aspx/131627
  28. Lieberman, A (6 April 2016). Azerbaijan’s position in Karabakh conflict justified. https://en.trend.az/azerbaijan/politics/2515494.html
  29. Luke T (2 August 2023). Azerbaijan opens first trade office in Israel to boost economic ties, https://www.timesofisrael.com/azerbaijan-opens-first-trade-office-in-israel-to-boost-economic-ties/
  30. Lyukimson, P (30 Apr 2012). Azerbaijan is more important for Israel than France. https://vestnikkavkaza.net/articles/politics/26089.html
  31. Nichol, James P, (1995), Diplomacy in the Former Soviet Republics. Praeger/Greenwood.
  32. Perry, mark, (28 March 2012). Israel's Secret Staging Ground, Foreign Policy,https://foreignpolicy.com/articles/2012/03/28/israel_s_secret_staging_ground?page=full
  33. Perry, M (28 March 2021). Israel’s Secret Staging Ground. https://foreignpolicy.com/2012/03/28/israels-secret-staging-ground/
  34. Ramani, S (12 September 2016), Israel Is Strengthening Its Ties With The Gulf Monarchies, The Huffington Post. https://www.huffpost.com/entry/why-israel-is-strengthening_b_11946660
  35. RFE/RL (9 April 2021). Watchdog Calls On Russia To End Information 'Black Hole' In Nagorno-Karabakh. https://www.rferl.org/a/watchdog-calls-on-russia-to-end-information-black-hole-in-nagorno-karabakh/31195628.html
  36. RFE/RL's Azerbaijani Service (13 February 2012). Azerbaijan Rejects Iran's Israel Spy Claim, https://www.rferl.org/a/azerbaijan_rejects_irans_israel_spy_claim /24482854.html
  37. Rotella, S (30 May 2009). Azerbaijan seen as new front in Mideast conflict, Los Angeles Times, https://www.latimes.com/archives/la-xpm-2009-may-30-fg-shadow30-story.html
  38. Shiriyev, Z (15 Dec 2016). Netanyahu: Israel, Azerbaijan enjoy excellent relations, https://eurasianet.org/azerbaijan-netanyahu-visit-boosts-azerbaijani-israel-ties
  39. Sofuoglu, M (28 Sep 2020). What’s Iran’s role in the Armenia-Azerbaijan clash?. https://www.trtworld.com/magazine/what-s-iran-s-role-in-the-armenia-azerbaijan-clash-40114
  40. Staff, T (30 September 2020). Azeris use Israeli-made drones as conflict escalates with Armenia. https://www.timesofisrael.com/azeris-use-israeli-made-drones-as-conflict-escalates-with-armenia-report/amp/
  41. Swietochowski, T (1995). Russia and Azerbaijan: A Borderland in Transition. Columbia University Press
  42. Swietochowski, T (2002). Azerbaijan: The Hidden Faces of Islam, World Policy Journal, 19 (3). pp. 69-76.
  43. Totten, Michael J. (2016), The New Arab–Israeli Alliance, World Affairs, 179 (2): 28–36.
  44. Vatanka, A (5 October 2021). Azerbaijan and Israel’s encirclement of Iran. https://www.mei.edu/publications/azerbaijan-and-israels-encirclement-iran
  45. Vesti (11 March 2012). Citizens of Turkey and Israel Unaffected by New Visa Issue Law. at the Wayback Machine. Vesti.az..
  46. Worldjewishcongress (5 April 2017). Excellent relations with Jewish community and Israel,' Azerbaijan's president tells WJC delegation. www.worldjewishcongress.org.

صفحه اصلی

راهنمای نویسندگان

ارسال مقاله

داوران

تماس با ما