فصلنامه علمی مطالعات بیداری اسلامی

روش‌شناسی راهبردهای شهید سلیمانی در جهان اسلام

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

محمد داوند

استادیار، گروه معارف اسلامی، واحد کرمان، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمان، ایران

چکیده
در ارتباط با هستی‌شناسی راهبردهای شهید سلیمانی در جهان اسلام دیدگاه‌های متفاوتی ارائه می‌گردد. از یک طرف، طراحان محافل نظام سلطه معتقدند: راهبردهای شهید سلیمانی ناشی از توسعه‌طلبی ایران برای نفوذ بیش‌از‌پیش در دنیای اسلام است. سویه دیگر این دوقطبی که از سوی اندیشمندان بومی در جهان اسلام در حال نشر است، بر این اصل پای می‌فشرد که راهبردهای شهید سلیمانی نه برای نفوذ؛ بلکه برای وحدت جهان اسلام در برابر نظام سلطه و نهایتاً استقلال کشورهای مسلمان از قیود ناشی از رابطه سلطه و سلطه‌پذیری است. لذاتبیین روش راهبردهای سیاسی- نظامی شهید سلیمانی در جهان اسلام است (مسئله)؛ نوشتار حاضر؛ تبیینی- تحلیلی است. نوع این پژوهش؛ کیفی و شیوه گردآوری اطلاعات؛ اسنادی است (روش)؛ به دلیل پیوستگی دو مؤلفه آنتولوژی و متدولوژی، این فرض مطرح است که روش اصلی راهبردهای شهید سلیمانی در جهان اسلام، حمایت از مظلوم و مبارزه با ظالم بوده است. دراین روش برخلاف نظریه رئالیسم، هدف کسب منفعت نیست، بلکه هدف تأمین سعادت کشورهای اسلامی (استقلال) در برابر نظام سلطه است. بنابراین، در مکتب شهید سلیمانی، حمایت از مظلوم (روش) به موازات هدف (وحدت جهان اسلام) و به عبارتی هستی راهبردها، اهمیت دارد (یافته‌ها).

کلیدواژه‌ها

روش شناسی
هستی شناسی
شهید سلیمانی
راهبرد
جهان اسلام
نظام سلطه

موضوعات

عنوان مقاله English

Methodology Of Martyr Soleymani Strategies In The Islamic World

نویسنده English

Mohammad Davand
Assistant Professor, Department of Islamic Studies, Kerman Branch, Islamic Azad University, Kerman, Iran
چکیده English

In connection with the ontology of Martyr Soleimani's strategies in the Islamic world, different views are presented. On the one hand, the supporters of the Neo-conservative system believe: Martyr Soleimani's strategies are due to Iran's expansionism to penetrate the Islamic world. The other side of this bipolarity, which is being published by native thinkers in the Islamic world, is based on the principle that the strategies of Martyr Soleimani are not for influence; Rather, it is for the unity of the Islamic world against the Neo-conservatism system (problem); (Study Plan). This article follows the descriptive-analytical method (Method). The Oppression Front (the system of domination) has tried to reverse this Islamic-Iranian method and the most important tool to achieve this goal is to draw the attention of the Islamic world to the ontological issues of Shahid Soleimani's strategies (providing a distorted interpretation of the strategies). Therefore, the most important thing for indigenous thinkers is to make the syntax of these strategies more visible (Findings).

کلیدواژه‌ها English

Methodology
Cosmology
Martyr Soleymani Strategy
Islamic World
The System of domination
  1. اسدالهی، مسعود (20/10/1399). «استراتژیک فکر می‌کرد تاکتیکی عمل می‌کرد»، وبگاه مقام معظم رهبری، شبکه تحلیلی نخبگان.
  2. اصغریان کاری، زینب (1399). «راهبردهای سردار سلیمانی برای حل بحران‌های منطقه غرب آسیا»، همایش بین‌المللی گام دوم انقلاب، ش 2، ص 23-1.
  3. امیری، سروش، کیانی، جواد (1398). «گفتمان مقاومت شهید قاسم سلیمانی در دیپلماسی و روابط بین‌الملل»، فصلنامه علمی مطالعات دفاع مقدس، 5 (2)، 30-9.
  4. پوستین‌چی، زهره، متقی، ابراهیم (1390). «زبان سیاسی مقاومت اسلامی در سیاست بین الملل»، پژوهش‌های روابط بین‌الملل، 1 (1)، 129-97.
  5. پهلوان شریف، محمدامین، کاظمی، شورئی، محمدحسین (1399). «تبیین الگوی شایستگی مدیران جهادی تمدن‌ساز مورد مطالعه: (شهید قاسم سلیمانی)»، مدیریت اسلامی، 28 (4)، 168-141.
  6. تاج‌بخش، غلامرضا (1400). «واکاوی مؤلفه‌های سبک زندگی شهید سلیمانی»، فصلنامه علمی مطالعات دفاع مقدس، 7 (1)، 158-137.
  7. جمالی، مصطفی (23/11/1398). «شهادت تمدن‌ساز/ واقعه‌ای که «تبری» از باطل را در جامعه زنده کرد»، خبرگزاری مهر، تاریخ آخرین دسترسی: 12/09/1400.
  8. جمشیدی، محمدحسین، داوند، محمد (1398). «تحلیلی آینده‌پژوهانه از قدرت و نفوذ افراط‌گرایی اسلامی در جهان اسلام (مطالعهٔ موردی: داعش)»، فصلنامه سیاست، 49 (1)، 74-57.
  9. حاج اسماعیلی، محمدرضا، حبیب‌اللهٔ، مهدی (1391). «بررسی و تحلیل نظری اخلاق جنگ در قرآن و حدیث»، پژوهشنامه اخلاق، 5 (15)، 56-31.
  10. حاج‌قاسم از نمای نزدیک؛ از "قنات ملک" تا "معراج"» (13/02/1399). خبرگزاری میزان، کد خبر: ۶۱۶۵۸۲، تاریخ آخرین دسترسی، 16/09/1400.
  11. حسینی خامنه ، سیدعلی (04/04/1387). بیانات در دیدار مداحان اهل بیت (علیهم‌السّلام)، پایگاه اطلاع‌رسانی دفتر مقام معظم رهبری، قابل مشاهده در درگاه اینترنتی: https://farsi.khamenei.ir/speech-content?id=3486
  12. حسینی خامنه، سیدعلی (12/06/1394). بیانات در دیدار رئیس و اعضای مجلس خبرگان رهبری، پایگاه اطلاع‌رسانی دفتر مقام معظم رهبری، قابل مشاهده در درگاه اینترنتی: https://farsi.khamenei.ir/news-content?id=30657
  13. حسینی خامنه، سیدعلی (18/10/1398). بیانات در دیدار مردم قم، پایگاه اطلاع‌رسانی دفتر مقام معظم رهبری، قابل مشاهده در درگاه اینترنتی: https://farsi.khamenei.ir/newspart-print?id=44628&nt=2&year=1398&tid=1803
  14. حسینی خامنه، سیدعلی (19/04/1374). بیانات مقام معظم رهبری در خطبه‌های نماز جمعه (عاشورای ۱۴۱۶)، پایگاه اطلاع‌رسانی دفتر مقام معظم رهبری، قابل مشاهده در درگاه اینترنتی: https://www.leader.ir/fa/speech/1137/
  15. حقیقت، سیدصادق (1382). «بحران روش‌شناسی در علوم سیاسی»، مجله علوم سیاسی، 6 (22)، 174-153.
  16. خبرگزاری جمهوری اسلامی (13/10/1399). «علت این همه وحشت آمریکایی‌ها از شهید سلیمانی چه بود؟»، کد خبر 84169022.
  17. داوند، محمد، اسلامی، محسن (1399). «تبارشناسی تهدیدات داعش در جهان اسلام؛ از رهگذر نقد مکاتب غیر بومی و کاربست نظریه نظام سلطه آیت‌الله سیدعلی خامنه‌ای»، پژوهشنامه انقلاب اسلامی، 10 (36)، 87-55.
  18. داوند، محمد، اسلامی، محسن، داوند، حجت (1397). «تأثیر انقلاب اسلامی بر هندسه قدرت مقاومت اسلامی در غرب آسیا»، مطالعات سیاسی جهان اسلام، 7 (1)، 99-79.
  19. دهشیری، محمدرضا، (1383)، «بررسی مقایسه‌ای راهبرد امنیتی ایالات‌متحده و اتحادیه اروپایی در خلیج‌فارس پس از 11 سپتامبر»، فصلنامه سیاست دفاعی، 12 (48)، 146-113.
  20. ردایی، هادی، ساده، احسان، امینی سابق، زین‌العابدین (1400). «مکتب شهید سلیمانی، منظومه عملی مسئولیت اجتماعی مدیران جهادی»، فصلنامه رهیافت‌های نوین مدیریت جهادی و حکمرانی اسلامی، 1 (1)، 125-95.
  21. رضایی، محسن (1399). «مقدمه‌ای بر ابعاد مکتب قاسم سلیمانی از منظر سرلشکر محسن رضایی»، مجموعه گفتار مکتب سلیمانی، دانشکده مدیریت و اقتصاد دانشگاه امام حسین، ش 4.
  22. رفیعی، طاری، ندا، عبدیان، محیا (1399). «نشانه‌شناسی و نمادشناسی شخصیت شهید سلیمانی»، مطالعات دینی رسانه، 2 (6-5)، 132-112.
  23. رکنی یزدی، محمدمهدی (1389) «جستاری درباره جهاد در اسلام»، فصلنامه مشکوه، 3 (108)، 29-3.
  24. رودگر کوهپر، محمدجواد (1400). معنویت اجتماعی در مکتب سلیمانی، تهران: انتشارات دانش و اندیشه معاصر.
  25. زارعی، بهادر، زینی‌وند، علی، محمدی، کیمیا (1393). «قاعده نفی سبیل در اندیشه اسلامی و سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران»، فصلنامه مطالعات انقلاب اسلامی، 11 (36)، 182-167.
  26. ساروخانی، باقر (1375). روش‌های تحقیق در علوم اجتماعی، تهران: پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی.
  27. سالاری راد، معصومه (1401). «شاخص‌ترین اوصاف شهید سردار حاج قاسم سلیمانی»، دوفصلنامه مطالعات فرهنگی و اجتماعی حوزه، 6 (12)، 45-27.
  28. سلیمانی، قاسم (03/09/1396). انتقاد سنگین سردار سلیمانی از تردید در شناخت دشمن، آپارات، تاریخ آخرین دسترسی: 12/09/1400.
  29. سیاهپوش، مریم، کریمی‌نیا، محمدمهدی، انصاری مقدم، مجتبی (1400)، «بررسی رابطه تولّی و تبرّی با توحید از دیدگاه علامه طباطبایی (ره)»، دستاوردهای نوین در مطالعات علوم انسانی، 4، (45)، 97-85.
  30. سیف‌زاده، سیدحسین (1396). اصول روابط بین‌الملل (الف و ب)، تهران: انتشارات میزان.
  31. شیرازی، علی (1399). شاخص‌های مکتب شهید سلیمانی، قم: انتشارات خط مقدم.
  32. عرفانی‌فر، علی (1399). «نقش راهبردی حاج قاسم سلیمانی در شکل‌گیری محور مقاومت و مدیریت توحیدی آن»، فصلنامه مدرسه حکمرانی شهید بهشتی، 1 (1)، 79-63.
  33. عسگری، هادی (06/10/1399). «روحیه ایثار و فداکاری در رفتار شهید حاج قاسم سلیمانی جاری بود»، خبرگزاری ایسنا، کد خبر، 99100604067، تاریخ آخرین دسترسی: 17/09/1400.
  34. فرزندی، عباسعلی (10/08/1399). «شهید سلیمانی برجسته‌ترین الگوی ایثار و شهادت‌طلبی در مسیر وحدت اسلامی»، دبیرخانه برنامه‌ریزی مدارس علوم دینی اهل سنت، شناسه خبر: 79418، تاریخ آخرین دسترسی: 12/09/1400.
  35. فغفور مغربی، حمید (1388). «ماهیت جهاد در اسلام»، فصلنامه اندیشه، 15 (1)، 56-27.
  36. فقیهی زاده، عبدالهادی (18/10/1398). «مقاومت جلوه برجسته‌ای از نفی ولایت کافران است»، خبرگزاری ایکنا، کد خبر: ۳۸۶۹۹۶۵، تاریخ آخرین دسترسی: 16/09/1400.
  37. قادری کنگاوری، روح‌الله (1392). «نظریه مقاومت در روابط بین‌الملل؛ رویکرد ایرانی- اسلامی نفی سبیل و برخورد با سلطه»، مجله سیاست دفاعی، 21 (82)، 248-191.
  38. محمدی، روح‌الله، اکبرپناه، فرزانه (1399). «اهمیت و کارکرد اجتماعی تولی و تبری در سبک زندگی اسلامی»، اسلام و مطالعات اجتماعی، 8 (1)، 123-95.
  39. محمودی رجا، سیدزکریا، باقری دولت‌آبادی، علی، راوش، بهنام (1397). «بررسی محور مقاومت و آینده نظام سلطه»، مطالعات بیداری اسلامی، 7 (14)، 28-7.
  40. مطهری، مرتضی (1368). جاذبه و دافعه علی علیه‌السلام، تهران: انتشارات صدرا.
  41. معنوی، سیدمجتبی (1401). «دشمن‌شناسی و دشمن‌ستیزی در پرتو فرهنگ انتظار و مقاومت (در مکتب شهید سلیمانی)»، فصلنامه مهدویت، 16 (61)، 198- 179.
  42. نسبت "اسلامیت" و "ایرانیت" در وصیت‌نامه شهید سپهبد سلیمانی (26/11/1398). خبرگزاری دفاع مقدس، کد خبر: ۳۸۴۲۸۹، تاریخ آخرین دسترسی: 16/09/1400.
  43. نصرتی، علی‌اصغر، صابری، رضا، (1401). «جنگ روانی دشمن؛ شیوه‌ها و راه‌های خنثی‌سازی آن»، یادداشت تبلیغی: معاونت فرهنگی وتبلیغی دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قم.
  44. وصف خالصانه حاج قاسم از امام حسین (ع) (03/07/1393). باشگاه خبرنگاران جوان، کد خبر: ۶۲۵۶۳۱۷، تاریخ آخرین دسترسی: 16/09/1400.
  45. وفا، جعفر، فرقانی، قدرت الله، حیدری، احمد (1390). تولی و تبری در قرآن، قم: انتشارات زمزم هدایت.
  46. هنری لطیف‌پور، یدالله (1380). فرهنگ سیاسی شیعه و انقلاب اسلامی، تهران: انتشارات مرکز اسناد انقلاب اسلامی.
  47. Eslami, Mohsen, Ranjbar Muhammadi, Mostafa, Davand, Muhammad, (2022), “Methodology of Foreign Policy of the Islamic Republic of Iran (Politics of Enmity with the Oppressor and Support for the Oppressed)”, journal of Contemporary Research on Islamic Revolution, 4 (12), 21-42.
  48. Lawson, G., & Shilliam, R. (2010). “Sociology and international relations: legacies and prospects”. Cambridge review of international affairs, 23(1), 69-86.
  49. Soufan, A. (2018). “Qassem Soleimani and Iran’s Unique Regional Strategy”. CTC Sentinel, 11(10), 1.

صفحه اصلی

راهنمای نویسندگان

ارسال مقاله

داوران

تماس با ما