فصلنامه علمی مطالعات بیداری اسلامی

چکیده هنر معاصر بی‌آنکه در پی بینش معنوی و اصالت معنا باشد، زیبایی حقیقی را در حد هیجانی کاذب که از طریق بازی‌های فرمی و فرم‌سازی‌های متنوع پدید آمده، تنزل داده است. به همین سبب توجه ویژۀ هنرمندان مسلمان و متعهد به ارزش‌های اخلاقی و معنوی جهت آفرینش هنر متعالی امری ضروری و مهم تلقی می‌گردد. بازتعریف و معنایابی ارزش‌ها در متون کلامی در مسیر خلق هنر با منطق معنایابی وحدانی نیازمند توجه به «سیر نزولی اسماء الله»، «رابطه صورت و معنا در اثر هنری» و «حقیقت حُسن و زیبایی» می‌باشد تا بتواند تفکر هنر اسلامی را به خلق هنر متعالی منجر سازد (مسئله). پژوهش حاضر از نوع کیفی و با رویکرد تحلیل محتوا و بهره‌گیری از ابزار کتابخانه‌ای به مطالعه و بررسی متون فلسفی، عرفانی و ادبی در هنر اسلامی جهت یافتن گزاره‌های مشترک توحیدی منطبق با موضوع تحقیق فعالیت دارد (روش). معمار و هنرمند اسلامی در تفکر وابسته به زیبایی‌شناختی دینی، زمینه‌های کمال و شناخت خود را از مفاهیم هستی در خلاقیتی مبتنی بر شهود متأثر از خلق الهی نمایان ساخته و این فرآیند را در پیوستگی فرم و محتوا در قالب‌های متنوع هنر و معماری در راستای نمایش اصل وحدت الهی که معنای مسلم کلمه توحید است، در اصولی همچون مرکزیت، نور، تعامل با طبیعت، هندسه، تعادل، محرمیت و طرحی رازآلود نمایان می‌سازد(یافته).